Chi phí thuê luật sư hình sự không có một mức chung cho mọi vụ án. Thù lao do khách hàng và luật sư thỏa thuận trong hợp đồng dịch vụ pháp lý bằng văn bản, dựa trên nội dung dịch vụ, thời gian, công sức và kinh nghiệm của luật sư. Vì vậy, trước khi ký, bạn cần được báo rõ phạm vi công việc, cách tính phí, lịch thanh toán và các khoản ngoài phí. Trang này trình bày các căn cứ pháp luật, yếu tố ảnh hưởng đến mức phí và cách báo phí minh bạch.
Tóm tắt nhanh
- Thù lao luật sư do hai bên thỏa thuận, lập thành văn bản.
- Phí phụ thuộc giai đoạn tố tụng, tính chất vụ án, khối lượng hồ sơ.
- Có thể tính theo giờ, trọn gói theo vụ việc hoặc hợp đồng dài hạn.
- Một số trường hợp được luật sư chỉ định hoặc trợ giúp pháp lý miễn phí.
1. Pháp luật quy định gì về thù lao luật sư?
Theo Điều 55 Luật Luật sư, thù lao được tính dựa trên nội dung, tính chất của dịch vụ pháp lý; thời gian và công sức luật sư sử dụng; kinh nghiệm và uy tín của luật sư. Các phương thức tính gồm: theo giờ làm việc, theo vụ việc với mức thù lao trọn gói, theo hợp đồng dài hạn với mức cố định, hoặc theo tỷ lệ phần trăm giá ngạch vụ kiện hay giá trị hợp đồng.
Điều 56 Luật Luật sư quy định mức thù lao do khách hàng và tổ chức hành nghề luật sư thỏa thuận trong hợp đồng dịch vụ pháp lý. Riêng với luật sư tham gia tố tụng trong vụ án hình sự, cần đối chiếu quy định chi tiết của Chính phủ về thù lao khi áp dụng.
Điều 26 Luật Luật sư yêu cầu hợp đồng dịch vụ pháp lý lập thành văn bản, ghi rõ nội dung dịch vụ, thời hạn, quyền và nghĩa vụ của các bên, phương thức tính và mức thù lao, chi phí khác, trách nhiệm do vi phạm hợp đồng. Nói gọn, phí là thỏa thuận nhưng phải minh bạch, bằng văn bản và có căn cứ. Lời báo giá miệng không kèm phạm vi công việc là điều bạn nên cân nhắc kỹ.
2. Những yếu tố quyết định mức phí
Mức phí thay đổi theo từng vụ việc. Các yếu tố thường được xem xét gồm:
- Giai đoạn tố tụng cần tham gia: chỉ tư vấn trước khi làm việc với cơ quan điều tra; điều tra; truy tố; xét xử sơ thẩm; phúc thẩm; giám đốc thẩm. Tham gia nhiều giai đoạn thì tổng phí cao hơn nhưng mức tính cho mỗi giai đoạn thường thấp hơn.
- Tính chất, mức độ của tội danh: vụ án về tội ít nghiêm trọng khác nhiều so với vụ án kinh tế có nhiều bị can, nhiều tập hồ sơ.
- Khối lượng hồ sơ và số người liên quan: số bị can, bị hại, người làm chứng, số lần phải có mặt khi hỏi cung, đối chất.
- Địa điểm và mức độ khẩn cấp: vụ án ở xa làm phát sinh đi lại, lưu trú; yêu cầu làm việc gấp, ngoài giờ cũng ảnh hưởng đến phí.
- Kinh nghiệm của luật sư: một trong các căn cứ luật định tại Điều 55 Luật Luật sư.
Để hiểu rõ phạm vi công việc mà phí chi trả, bạn có thể tham khảo nội dung về luật sư bào chữa hình sự — quyền hạn và các hướng bào chữa.
3. Các cách tính phí thường gặp
- Trọn gói theo giai đoạn: một mức cố định cho toàn bộ công việc của một giai đoạn, ví dụ giai đoạn điều tra và truy tố. Gia đình biết trước tổng chi phí, không phát sinh theo số giờ.
- Theo giờ: phù hợp với tư vấn, đi cùng làm việc với cơ quan điều tra, rà soát hồ sơ.
- Hợp đồng thường xuyên cho doanh nghiệp: phí cố định hằng tháng cho việc rà soát rủi ro hình sự, xử lý khi có đoàn kiểm tra, đại diện làm việc với cơ quan chức năng.
Phí trọn gói được chia thành các đợt thanh toán gắn với mốc công việc như ký hợp đồng, đăng ký bào chữa, kết thúc điều tra, phiên tòa.
| Cách tính | Phù hợp với | Căn cứ |
|---|---|---|
| Trọn gói theo vụ việc, theo giai đoạn | Vụ án cần biết trước tổng chi phí | Điều 55 Luật Luật sư |
| Theo giờ làm việc | Tư vấn, rà soát hồ sơ, đi cùng làm việc | Điều 55 Luật Luật sư |
| Hợp đồng dài hạn, mức cố định | Doanh nghiệp cần hỗ trợ thường xuyên | Điều 55 Luật Luật sư |
4. Các khoản không nằm trong phí luật sư
Hợp đồng ghi rõ những khoản khách hàng thanh toán theo thực tế: chi phí đi lại, lưu trú khi vụ án ở xa; phí sao chụp hồ sơ; chi phí giám định, định giá tài sản theo yêu cầu của khách hàng; lệ phí, án phí; chi phí phiên dịch, dịch thuật. Luật sư báo trước ước tính và chỉ chi khi bạn đồng ý.
Về án phí hình sự, bạn có thể xem thêm hướng dẫn nộp án phí hình sự ở đâu theo quy định hiện hành.
Giấy tờ nên chuẩn bị
- Giấy tờ tùy thân của người ký hợp đồng và của người được bào chữa.
- Các văn bản tố tụng đã nhận (giấy triệu tập, quyết định khởi tố, lệnh tạm giữ, tạm giam nếu có).
- Mọi tài liệu liên quan đến vụ việc mà gia đình đang giữ.
5. Khi nào được luật sư miễn phí?
Có hai nhóm trường hợp thường gặp. Thứ nhất là bào chữa chỉ định theo Điều 76 Bộ luật Tố tụng hình sự số 101/2015/QH13 (đã được sửa đổi, bổ sung): người bị buộc tội về tội có khung hình phạt thuộc mức nghiêm trọng theo quy định tại Điều 76; người dưới 18 tuổi; người có nhược điểm về thể chất hoặc tâm thần, nếu không tự mời luật sư thì cơ quan tiến hành tố tụng phải chỉ định. Thù lao luật sư chỉ định do ngân sách chi trả.
Thứ hai là trợ giúp pháp lý theo Luật Trợ giúp pháp lý số 11/2017/QH14, dành cho một số đối tượng như người có công với cách mạng, người thuộc hộ nghèo, trẻ em, người dân tộc thiểu số cư trú ở vùng đặc biệt khó khăn, người bị buộc tội từ đủ 16 đến dưới 18 tuổi, người bị buộc tội thuộc hộ cận nghèo. Bạn liên hệ Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tại địa phương để được hướng dẫn.
Quyền bạn cần biết
- Người bị buộc tội có quyền tự bào chữa hoặc nhờ người khác bào chữa (Điều 16 Bộ luật Tố tụng hình sự).
- Trường hợp thuộc diện bắt buộc có người bào chữa mà chưa mời, cơ quan tiến hành tố tụng phải chỉ định (Điều 76 Bộ luật Tố tụng hình sự).
Luật sư chỉ định và trợ giúp viên pháp lý có đầy đủ quyền như luật sư được mời. Gia đình vẫn có thể mời thêm luật sư theo hợp đồng nếu muốn có người theo sát hơn; hai bên phối hợp, không loại trừ nhau.
6. Cách báo phí minh bạch trước khi ký hợp đồng
Quy trình làm việc gồm các bước sau:
- Nghe bạn trình bày và xem giấy tờ hiện có để xác định vụ việc, giai đoạn tố tụng và những việc cần làm gấp.
- Gửi bản đánh giá sơ bộ và báo phí bằng văn bản: phạm vi công việc từng giai đoạn, mức phí từng giai đoạn, lịch thanh toán, các khoản dự kiến ngoài phí.
- Ký hợp đồng dịch vụ pháp lý theo Điều 26 Luật Luật sư; xuất hóa đơn theo quy định.
- Báo cáo tiến độ định kỳ; công việc phát sinh ngoài phạm vi được thỏa thuận trước bằng văn bản.
Bạn nên yêu cầu mọi khoản thu đều có trong hợp đồng và lưu ý việc hứa trước kết quả vụ án là không phù hợp quy tắc nghề nghiệp. Quy tắc 9 Bộ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư Việt Nam quy định những việc luật sư không được làm.
Rủi ro cần tránh
- Trả tiền khi chưa có hợp đồng và biên nhận bằng văn bản.
- Chấp nhận báo giá không nêu phạm vi công việc, giai đoạn tố tụng.
- Đưa tiền cho bất kỳ ai với lý do tác động tới người tiến hành tố tụng; mọi hành vi này đều bị pháp luật nghiêm cấm.
Nếu cần hiểu thêm về cách lựa chọn, bạn có thể đọc những tiêu chí đánh giá năng lực của luật sư hình sự. Trường hợp người thân đang bị tạm giam, hãy xem thủ tục luật sư gặp người bị tạm giam để biết hồ sơ cần chuẩn bị.
Khi cần đánh giá hồ sơ và nhận bản báo phí bằng văn bản về chi phí thuê luật sư hình sự, bạn có thể trao đổi với luật sư hình sự để được xác định giai đoạn tố tụng, phạm vi công việc và cách tính thù lao phù hợp. Luật sư không hứa hẹn trước kết quả vụ án, và mọi thỏa thuận về phí đều được lập thành văn bản trước khi thực hiện.
7. Câu hỏi thường gặp về chi phí thuê luật sư hình sự
Có phải trả hết phí ngay khi ký hợp đồng không?
Không bắt buộc. Phí trọn gói thường được chia theo mốc công việc; đợt đầu thường gắn với việc đăng ký bào chữa và bắt đầu làm việc. Lịch thanh toán cụ thể do hai bên thỏa thuận và ghi trong hợp đồng.
Nếu vụ án được đình chỉ sớm thì phí có được hoàn không?
Tùy thỏa thuận trong hợp đồng. Hợp đồng nên quy định rõ phần phí tương ứng với giai đoạn chưa thực hiện sẽ không thu hoặc được hoàn, để tránh tranh chấp về sau.
Luật sư có được nhận thù lao theo kết quả vụ án hình sự không?
Không nên. Thù lao không được gắn với việc hứa hẹn kết quả vụ án hình sự; luật sư không được cam kết kết quả theo Bộ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư Việt Nam. Mức thù lao căn cứ vào công việc thực hiện.
Tư vấn ban đầu có mất phí không?
Việc trao đổi ban đầu để xác định vụ việc và phạm vi công việc không làm phát sinh nghĩa vụ thanh toán. Tư vấn chuyên sâu, rà soát hồ sơ, soạn văn bản được báo phí trước và chỉ thực hiện khi bạn đồng ý.
Gia đình không có điều kiện thì có được hỗ trợ luật sư không?
Có thể. Nếu thuộc trường hợp bắt buộc có người bào chữa theo Điều 76 Bộ luật Tố tụng hình sự, cơ quan tiến hành tố tụng chỉ định luật sư. Người thuộc diện được trợ giúp pháp lý có thể liên hệ Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tại địa phương.
Chi phí đi lại, giám định có nằm trong phí luật sư không?
Thông thường không. Các khoản như đi lại, lưu trú, sao chụp hồ sơ, giám định, dịch thuật được ghi riêng trong hợp đồng và thanh toán theo thực tế sau khi bạn đồng ý.
Bài viết cùng chủ đề
Tư vấn và chịu trách nhiệm chuyên môn
Nội dung được biên soạn dưới sự chịu trách nhiệm chuyên môn của Luật sư Bùi Khắc Long — Thẻ luật sư số 15188/LS, Đoàn Luật sư TP. Hồ Chí Minh. Luật sư thuộc Công ty Luật TNHH Duy Minh. Hơn 15 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp luật hình sự; nguyên công tác tại Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Long An.
Mỗi vụ việc hình sự có tình tiết riêng. Khi đã nhận giấy triệu tập, quyết định khởi tố, hoặc người thân bị tạm giữ, tạm giam, nên trao đổi trực tiếp với luật sư để được đánh giá hồ sơ và định hướng bảo vệ quyền lợi đúng pháp luật. Hotline: 0984 138 515.
Nội dung được rà soát theo quy định pháp luật có hiệu lực tại ngày 17/10/2026.
*Lưu ý: Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế ý kiến tư vấn pháp lý cho từng vụ việc cụ thể. Quy định pháp luật có thể thay đổi theo thời gian; Quý bạn đọc vui lòng đối chiếu văn bản đang có hiệu lực tại thời điểm áp dụng hoặc liên hệ Luật sư để được hướng dẫn chính xác cho trường hợp của mình.
